Hoogleraar Informatierecht: “Filteren is gewoon censuur”

Een hoogleraar van de Universiteit van Amsterdam stelt dat filteren gewoon censuur is. 

Hoogleraar Informatierecht aan de Universiteit van Amsterdam Egbert Dommering schrijft in het artikel Filteren is gewoon censuur en daarma basta in het Tijdschrift voor Internetrecht:

Waarom deugt filtering niet? Ik zie vier redenen waarom dat zo is.

De eerste, meest vergaande, reden is dat filtering preventieve controle op openbare informatiestromen is. Dat is censuur. Artikel 7 van de Nederlandse Grondwet (dat in dit opzicht sterk is geformuleerd) verbiedt censuur bij alle media. De wet mag bij andere media dan pers en omroep leeftijdgrenzen aan de toegankelijkheid van informatie stellen ter bescherming van de openbare zeden. Dit betekent dat filteren op internet in strijd is met artikel 7 Gw en dat een wet die probeert aan de filterpraktijken een wettelijke basis te verschaffen in strijd is met de Grondwet zodat de Tweede Kamer die dus niet mag aannemen. […]

De tweede reden is dat filteren disproportioneel is. Het is zowel ineffectief als te breed. In Amerikaanse termen: het is underinclusive en overbroad. Met het eerste bedoelen we dat de filters technisch niet in staat zijn alle gevaarlijke informatie af te vangen, gemakkelijk zijn te omzeilen en snel verouderen: voor een verboden boek zijn er drie andere op de markt te vinden. Met het tweede bedoelen we dat het filter teveel informatie pakt, ook die welke niet gevaarlijk is: de censor pakt met het verboden boek de hele plank waar het boek zich op bevindt. […]

De derde reden is het gebrek aan transparantie. Internet filtering vindt in Europa nu (bij gebrek aan een wettelijke basis) plaats op basis van (door de markt en de samenleving afgedwongen) afspraken tussen opsporende autoriteiten en ISP's. De inhoud van de zwarte lijsten en de proportionaliteit van de gebruikte filtermethoden zijn voor de aanbieder en de gebruiker oncontroleerbaar.

De vierde reden is het ontbreken van due process, zowel voor de aanbieder als de gebruiker van de informatie. Zij hebben geen van beide een reële mogelijkheid een bepaalde filterpraktijk binnen redelijke tijd en tegen aanvaardbare kosten aan een rechter voor te leggen.