Geen overleg verbeterproces CIOT-bevragingen

Afbeelding: Meeting room stencil graffiti van Richard Rutter | Licentie: CC BY

De opsporings- en inlichtingendiensten moeten zich van de minister aan de wet gaan houden als zij de databank met klantgegevens van internet- en telefoonaanbieders bevragen. De diensten negeren een deel van het voorstel voor het verbeterproces van het ministerie.

De aanhoudende aandacht voor de structurele problemen bij de bevragingen van de databank is voor de minister aanleiding de opsporings- en inlichtingendiensten tot verbetering te manen. In een brief doet de minister een voorstel voor het proces om orde op zaken te stellen. Het voorstel voor het verbeterproces draait om zogenaamde in control statements, waarbij de diensten zelf een verbeterplan op moeten stellen als het proces niet op orde is.

De situatie bij de diensten werd begin dit jaar duidelijk nadat de documenten met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur boven water kwamen. Daaruit bleek dat bij het grootste deel van de diensten zich niet aan de wet houdt wanneer zij de databank bevragen. De politiekorpsen Amsterdam-Amstelland en Rotterdam-Rijnmond gaven in hun verbeterproces aan de deadline van 1 mei niet te kunnen halen en worden dan ook mogelijk afgesloten van de databank.

De minister kon een paar documenten niet openbaar maken, waaronder de verslagen van het overleg tussen de verschillende diensten. Dit overleg was onderdeel van het voorstel van de minister. Het was de bedoeling dat de diensten overleg zouden hebben over hun verbeterplannen en op basis van best practice op elkaar zouden afstemmen. Nu blijkt dat dat overleg niet heeft plaatsgevonden.

In een reactie schrijft de minister dat het voorstel verbeterproces BOID’s slechts een advies is dat als ontwerp voor een goed verbeterproces bedoeld was.

Het verbeterproces (B)OID’s is slechts een advies geweest van het Ministerie van Justitie aan de (B)OID’s. Het betreft slechts een ontwerp om te komen tot een verbeterproces dat uiteindelijk leidt tot de juiste naleving van voorschriften rond bevragingen van identificerende gegevens via het CIOT. Het is aan de (B)OID’s om te komen tot deze juiste naleving. Het uitvoeren van het het ‘Voorstel verbeterproces’ vormt geen onderdeel van een juiste naleving van de voorschriften. Op het punt van een overleg is het ‘Voorstel verbeterproces’ door de (B)OID’s niet overgenomen en verslagen zijn dus niet opgesteld en zullen ook niet worden opgesteld.

Waarom de diensten besloten hebben om het voorstel van het ministerie niet in zijn geheel over te nemen is niet bekend. Ook de resultaten van het hele proces blijven nog wel even onduidelijk. Op zijn vroegst is na 1 juli pas helder of alle diensten nu wel de wet naleven.